AİHM Başvurusu

Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi ve bu sözleşme kapsamında Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’ne başvuru yöntemi, yıllardır Türk halkının gündeminde olmasına rağmen, bu konuda bilgi karmaşası bulunmaktadır. Kavramlar ve kurumlar yanlış yorumlanmakta, bu konuda ulusal medya da vatandaşları çoğu zaman yanlış bilgilendirmektedir.

60 milyon insanın ölümü, birçok ülkenin yakılıp yıkılması, milyonlarca insanın işkenceden geçirilmesiyle sonuçlanan İkinci Dünya Savaşı’nın ardından 26 Haziran 1945‘te San Francisco’da imzalanan Birleşmiş Milletler Ana Sözleşmesi’nde insan haklarına vurgu yapılmıştır. Ancak BM İnsan Hakları Bildirgesi, insan haklarının çiğnenmesi durumunda uluslararası korumanın nasıl gerçekleşeceğini saptamamış; bireysel başvuru yöntemini kurumsallaştırmamıştır. Avrupa Konseyi’nin girişimleri sonucu 4 Kasım 1950’de Roma’da imzalanan Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi, uygulamada daha başarılı sonuçlar veren bir sistem kurmuştur. Avrupa Konseyi’ne üye ülkeler (Türkiye, Avrupa Konseyi’nin bir üyesidir), üye devletlerde yaşanan ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin uygulanmamasından kaynaklanan insan hakları ihlâllerinin tespiti için, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’ni kurmuştur. Türkiye Cumhuriyeti Devleti de 1987 tarihinden itibaren, vatandaşlarının Mahkeme nezdinde bireysel başvuru hakkını kabûl etmiştir.

Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin, Avrupa Birliği ile organik bir bağı yoktur. Avrupa Birliği’nin kendi üyeleri arasındaki yargılamayı Avrupa Adâlet Divânı yapmaktadır. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, yukarıda açıkladığımız gibi, Avrupa Konseyi’nin mahkemesidir ve Avrupa Konseyi’ne üye devletlerde insan hakları ihlâllerinin varlığını saptayan bir mahkemedir. Başka bir deyişle Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, bir tür tespit mahkemesidir.

Başvuru formu için tıklayınız.